حساب‌های اقماری گردشگری؛ گامی راهبردی برای حکمرانی داده‌محور

همزمان با امضای تفاهم‌نامه همکاری معاونت گردشگری و مرکز آمار ایران و رونمایی از طرح ملی تدوین و اجرای حساب‌های اقماری گردشگری، بر ضرورت استقرار نظام آماری دقیق، یکپارچه و به‌روز برای شناخت ابعاد اقتصادی گردشگری و تقویت سیاست‌گذاری مبتنی بر شواهد تأکید شد.

به گزارش خبرنگار میراث آریا، تفاهم‌نامه همکاری میان معاونت گردشگری و مرکز آمار ایران با هدف توسعه نظام آماری گردشگری و رونمایی از طرح ملی تدوین و اجرای حساب‌های اقماری گردشگری کشور، عصر سه‌شنبه ۱۴ مهرماه در سالن خلیج فارس معاونت گردشگری برگزار شد.

این نشست با حضور انوشیروان محسنی‌بندپی، معاون گردشگری کشور، غلامرضا گودرزی، رئیس مرکز آمار ایران، مدیران و کارشناسان معاونت گردشگری، مرکز آمار ایران و پژوهشگاه میراث‌فرهنگی و گردشگری برگزار شد و طی آن بر ضرورت حرکت به سمت سیاست‌گذاری مبتنی بر داده و ایجاد یک نظام منسجم، مستمر و قابل اتکا برای آمارهای گردشگری تأکید شد.

معاون گردشگری کشور در این نشست، داده و اطلاعات دقیق را زیربنای سیاست‌گذاری و تصمیم‌گیری مؤثر در حوزه گردشگری دانست و گفت: نمی‌توان درباره جایگاه واقعی گردشگری در اقتصاد کشور، اشتغال و توسعه منطقه‌ای بدون برخورداری از آمار و اطلاعات معتبر و جامع تصمیم‌گیری کرد.

دکتر محسنی‌بندپی با اشاره به ماهیت فرابخشی گردشگری افزود: گردشگری با حوزه‌های متعددی از جمله حمل‌ونقل هوایی، ریلی و جاده‌ای، اقامت، رستوران، صنایع‌دستی، خدمات و اشتغال ارتباط دارد و همین ویژگی، ضرورت دسترسی به داده‌های دقیق و قابل تحلیل را دوچندان می‌کند.

او ادامه داد: یکی از اولویت‌های وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی، ارتقای جایگاه گردشگری در نظام حکمرانی کشور است و همکاری با مرکز آمار ایران می‌تواند این امکان را فراهم کند که ظرفیت‌ها و آثار اقتصادی گردشگری، به جای اتکا به برآوردهای پراکنده، با داده‌های مستند، قابل سنجش و قابل دفاع تبیین شود.

محسنی‌بندپی تأکید کرد: آنچه امروز آغاز شده، صرفاً امضای یک تفاهم‌نامه نیست، بلکه می‌تواند نقطه آغاز یک همکاری هدفمند و بلندمدت برای شکل‌گیری حکمرانی داده‌محور در گردشگری باشد.

پاسخ به پرسش‌های اساسی درباره رفتار گردشگران

معاون گردشگری کشور با تأکید بر ضرورت شناخت دقیق رفتار گردشگران گفت: باید بتوانیم به پرسش‌هایی اساسی پاسخ دهیم؛ گردشگر چه تعریفی دارد، چه میزان هزینه می‌کند، الگوی سفر او چگونه است، چه مقاصدی را انتخاب می‌کند و چه عواملی بر تصمیم او برای سفر اثر می‌گذارد.

او افزود: پاسخ به این پرسش‌ها می‌تواند در طراحی محصولات جدید گردشگری و توسعه مقاصد نقش تعیین‌کننده داشته باشد.

تلاش برای ایجاد سفرهای ترکیبی

محسنی‌بندپی با اشاره به رویکرد معاونت گردشگری در زمینه تنوع‌بخشی به محصولات و مقاصد اظهار کرد: به طور مثال در گردشگری زیارت تلاش می‌کنیم سفر را از یک مقصد به یک «زنجیره مقصد» تبدیل کنیم تا زائرانی که یک مقصد اصلی را انتخاب می‌کنند، بتوانند از ظرفیت سایر مقاصد کشور نیز بهره‌مند شوند؛ تحقق این رویکرد بدون شناخت دقیق رفتار گردشگر و برخورداری از داده‌های معتبر امکان‌پذیر نیست.

تولید، استانداردسازی و تحلیل داده؛ حلقه‌های زنجیره سیاست‌گذاری

او تولید و گردآوری داده، استانداردسازی، یکپارچه‌سازی، تحلیل و تبدیل داده به سیاست و تصمیم را از مهم‌ترین الزامات حکمرانی گردشگری عنوان کرد و گفت: آینده گردشگری کشور را نمی‌توان صرفاً با ایده، تجربه و اراده مدیریتی ساخت؛ آینده این صنعت به داده دقیق، تحلیل درست و تصمیم هوشمندانه نیاز دارد.

معاون گردشگری همچنین بر ضرورت استمرار این همکاری تأکید کرد و گفت: این همکاری نباید به یک پروژه مقطعی یا تولید یک گزارش محدود شود، بلکه باید به نظامی پایدار برای تولید، به‌روزرسانی و استفاده از داده‌های گردشگری در فرآیند سیاست‌گذاری تبدیل شود.

تأکید مرکز آمار ایران بر استانداردسازی تعاریف گردشگری

در ادامه این نشست، دکتر گودرزی، رئیس مرکز آمار ایران، با قدردانی از مجموعه‌هایی که در شکل‌گیری و اجرای این طرح مشارکت داشتند، بر اهمیت داده و آمار در تصمیم‌گیری و سیاست‌گذاری تأکید کرد.

او گفت: هر اندازه داده‌های دقیق‌تر و قابل اتکاتری در اختیار سیاست‌گذار باشد، امکان تصمیم‌گیری صحیح و اثربخشی سیاست‌ها افزایش خواهد یافت.

رئیس مرکز آمار ایران یکی از مسائل مهم در حوزه گردشگری را تفاوت در تعاریف و روش‌های محاسبه شاخص‌ها دانست و افزود: اگر تعریف مشخص و واحدی از مفاهیمی مانند «گردشگر» وجود نداشته باشد، طبیعی است که دستگاه‌ها و مجموعه‌های مختلف، آمارهای متفاوتی ارائه کنند.

گودرزی اعلام کرد: مرکز آمار ایران آمادگی دارد با همکاری معاونت گردشگری، در بخش‌های کارشناسی و تخصصی برای استانداردسازی تعاریف و شاخص‌های آماری گردشگری همکاری کند تا یک ادبیات آماری مشترک، قابل سنجش و قابل مقایسه شکل بگیرد.

آمار گردشگری باید روزآمد و مستمر باشد

رئیس مرکز آمار ایران همچنین بر ضرورت به‌روزرسانی مستمر داده‌ها تأکید کرد و گفت: تولید یک عدد دقیق و معتبر ارزشمند است، اما ارزش واقعی آن زمانی مشخص می‌شود که داده‌ها به‌صورت مستمر به‌روزرسانی شوند و در زمان مناسب در اختیار سیاست‌گذار قرار گیرند.

او با اشاره به ظرفیت آمارهای ثبتی و «آمارهای زودرس» اظهار کرد: می‌توان با همکاری دستگاه‌های تخصصی، برخی برآوردهای بهنگام را تولید کرد تا فاصله زمانی میان وقوع یک پدیده و دسترسی سیاست‌گذار به اطلاعات کاهش یابد و سپس با انتشار آمار رسمی، این برآوردها دقیق‌تر و تکمیل شوند.

حرکت به سمت تحول در نظام آماری کشور

گودرزی با تشریح رویکرد جدید مرکز آمار ایران گفت: قرار نیست مرکز آمار ایران همه آمارهای کشور را به تنهایی تولید کند؛ بلکه دستگاه‌های اجرایی باید در فرآیند تولید آمار خود توانمند شوند و مرکز آمار ایران نیز در جایگاه مرجع تخصصی، به استانداردسازی و ارتقای کیفیت داده‌های دستگاه‌ها کمک کند.

او افزود: هدف این است که دستگاه‌ها فرآیند تولید آمار خود را دقیق و استاندارد کنند و با استفاده از پایگاه‌های اطلاعاتی و داده‌های ثبتی، زمینه شکل‌گیری یک نظام آماری منسجم و یکپارچه فراهم شود.

تأکید بر تداوم همکاری در قالب کمیته مشترک

رئیس مرکز آمار ایران در پایان بر ضرورت استمرار همکاری میان دو مجموعه تأکید کرد و گفت: گزارش آماری زمانی بیشترین اثرگذاری را دارد که در زمان مناسب در اختیار سیاست‌گذار قرار گیرد.

گودرزی پیشنهاد کرد در قالب کمیته مشترک، موضوعاتی همچون تعریف و استانداردسازی شاخص‌ها، تولید و به‌روزرسانی داده‌ها، تحلیل اطلاعات و استفاده از نتایج در فرآیند سیاست‌گذاری به‌صورت مستمر دنبال شود.

بر اساس این گزارش، طرح ملی تدوین و اجرای حساب‌های اقماری گردشگری کشور با هدف فراهم کردن تصویری دقیق‌تر از ابعاد اقتصادی گردشگری و کمک به سنجش سهم این بخش در اقتصاد ملی، در چارچوب همکاری میان معاونت گردشگری و مرکز آمار ایران دنبال خواهد شد؛ اقدامی که می‌تواند زمینه را برای تصمیم‌گیری دقیق‌تر، ارزیابی سیاست‌ها و ارتقای جایگاه گردشگری در نظام برنامه‌ریزی کشور فراهم کند.

انتهای پیام/

کد خبر 1405071401705
دبیر مهدی ارجمند

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
captcha